Khôn ngoan đích thực (Chúa nhật XVII Thường niên)

CHÚA NHẬT XVII THƯỜNG NIÊN A

1V 3,5.7-12; Rm 8,28-30; Mt 11,44-52

Bài đọc I Chúa nhật hôm nay thuật lại lời cầu nguyện rất tuyệt vời của vua Salomon trước mặt Chúa. Ông đã không xin Chúa "cho được sống lâu, hay được của cải, cũng không xin cho kẻ thù phải chết", nhưng ông xin cho mình được ơn khôn ngoan cần thiết để lãnh đạo dân tộc Israel, dân tộc mà Chúa đang trao cho ông, để phân xử đem lại sự công bằng cho dân. Lời cầu nguyện đầy khiêm tốn làm vui lòng Chúa. Ngài đã đoái nhận lời cầu khẩn chân thành và đã ban cho ông "tấm lòng khôn ngoan và minh mẫn" đến nỗi : "trước ông, chẳng một ai sánh bằng, và sau ông, cũng chẳng có ai bì kịp".  

Mỗi một người trong chúng ta cũng cần có sự khôn ngoan để hiểu được điều gì cần thiết cho chúng ta và để hiểu đâu là điều quan trọng nhất trong cuộc sống của mình, nhằm đạt đến ơn cứu độ muôn đời. Chúa Giêsu giúp chúng ta hiểu được đòi hỏi này bằng ba dụ ngôn của bài Tin mừng chúng ta đã nghe hôm nay. Hai dụ ngôn đầu kể về kho tàng chôn dấu trong ruộng và về viên ngọc quý. Cả hai trình bày cho chúng ta giá trị vô giá của Nước Trời, và để đạt được nó đòi hỏi con người phải khước từ tất cả mọi sự, kể cả những gì gần gũi, thân thiết nhất trong cuộc sống của mình.

Dụ ngôn thứ nhất kể về một người đi tìm kho tàng chôn dấu trong ruộng; lòng tràn ngập niềm vui, ông bán tất cả mọi cái mình đang có để có thể mua được rửa ruộng ấy. Thái độ tìm kiếm này cũng chính là thái độ của mỗi người kitô hữu chúng ta : luôn tìm kiếm và khám phá kho tàng vô giá của cuộc sống vĩnh cửu, không ngần ngại khước từ tất cả mọi sự để đạt được những điều chắc chắn hơn, tốt đẹp hơn. Thánh Phanxicô Assidi đã từ chối gia sản kếch xù do cha mình để lại, đồng nghĩa với việc ngài đã từ chối một tương lai tươi sáng, huy hoàng của nghề thương gia. Ngài muốn trở thành người nghèo nhất hơn là một người hà tiện để rồi chỉ sống tham lam của cải. Đối với những ai muốn bước theo ngài, điều kiện tiên quyết đó là phải khước từ tất cả của cải của mình để trở thành hiệp sĩ của người nghèo.

Bài học của dụ ngôn thứ hai, viên ngọc quý cũng vậy. Để có được viên ngọc quý cần phải bán tất cả những gì mình đang có. Đó là việc kinh doanh của cuộc sống, hay đúng hơn là kinh doanh của cuộc sống đời đời. Các thánh là những người đã có được cái khôn ngoan đó và khéo léo sử dụng để đạt được thành công trong công việc kinh doanh nước trời này. Tuy nhiên, rất nhiều người bị lừa bởi của cải và thú vui của cuộc sống trần thế và họ không có thể sở hữu được "viên ngọc" vô giá của ơn cứu độ và sự hiệp thông viên mãn với Thiên Chúa.

Chúng ta cũng cần phải xin ơn khôn ngoan giống như vua Salômon, để phân biệt tốt - xấu, để đem lại cho mọi vật giá trị đúng đắn của nó. Việc chọn lựa quan trọng này được dụ ngôn thứ ba, dụ ngôn mẻ lưới trên biển soi chiếu rõ hơn. Khi lưới đầy cá, người ta kéo lưới vào bờ, rồi những ngư phủ sẽ "ngồi nhặt cá tốt cho vào giỏ, còn cá xấu thì vứt ra ngoài" (Mt 13,48). Hình ảnh này diễn tả rất rõ ràng về ngày phán xét sẽ xảy ra vào thời điểm cuối cùng của cuộc sống : "Đến ngày tận thế, cũng sẽ xảy ra như vậy. Các thiên thần sẽ xuất hiện và tách biệt kẻ xấu ra khỏi hàng ngũ người công chính, rồi quăng chúng vào lò lửa. Ở đó, chúng sẽ phải khóc lóc nghiến răng" (Mt 13,49-50). Giáo lý Công giáo dạy chúng ta biết rằng, ngay sau khi cái chết xảy ra chúng ta sẽ chịu phán xét và sẽ nhận lấy sự thưởng phạt công bằng được quy chiếu bởi những việc chúng ta làm trong cuộc sống trần thế này. Nếu chết trong tội trọng, chắc chắn chúng ta sẽ đi vào trong sự hủy diệt ngàn đời nơi hỏa ngục; nếu sống trong ơn nghĩa Chúa, chúng ta sẽ được giải thoát và được ở trong vinh quang Nước Chúa. Ngoài ra, cho dù đạt được ơn cứu độ, nhưng chúng ta vẫn còn phải chịu hình phạt do tội lỗi gây ra, chúng ta sẽ bị giam giữ một thời gian nhất định trong nơi luyện tội, để tiếp tục thanh luyện trước khi vào thiên đàng. Dù vậy, đến ngày tận thế sẽ có một cuộc phán xét chung : Tất cả mọi người sẽ chịu phán xét thêm lần nữa và lần này chúng ta sẽ có được sự phục sinh viên mãn cả hồn và xác.

Khôn ngoan đích thực giúp chúng ta sống trong sự mong đợi cuộc phán xét này. Những kẻ mê muội mới không nghĩ đến điều đó! Quan trọng hơn hết là hãy biết chuẩn bị cách thận trọng trong từng giây phút cho ngày phán xét sẽ đến. Chúng ta cần phải sẵn sàng khước từ tất cả mọi thứ nguy hiểm để thủ đắc cho được "viên ngọc quý". Trong lịch sử Giáo hội hơn 2000 năm qua, đã có con số rất đông những người vì bước theo Chúa Kitô, họ đã bỏ tất cả danh vọng, tiền tài, của cải để sống một cuộc đời ẩn dật nơi các tu viện, đan viện, dòng tu, chủng viện....; hoặc đã cống hiến đời mình để bênh vực cho những người bị lăng nhục và xúc phạm trên thế giới; cho những người nghèo, bị bách hại để cuối cùng chấp nhận cái chết vì danh Chúa Kitô. Người khôn ngoan là người hiểu được ý nghĩa sâu xa của các mối phúc.

Để chữa lành một căn bệnh trầm trọng, đôi khi chúng ta sẵn sàng chọn cách chữa trị rất tốn kém, ngay cả bán hết tài sản của mình. Nếu làm như vậy để cứu lấy sự sống trên thế gian thì đối với sự sống đời đời cần phải làm hơn thế nữa : khước từ tất cả để có được tất cả, đó là Thiên Chúa, sự hiệp thông với Chúa nơi thiên đàng.

Thánh Phaolô trong bài đọc II, giúp chúng ta hiểu rằng ơn gọi chung của chúng ta là sống đồng hình, đồng dạng với Con Thiên Chúa, là tham dự vào đời sống thần linh. Đó là ơn rất quý giá vượt hơn cả những thứ tốt đẹp mà chúng ta có thể tìm thấy trên thế gian này. Đứng trước một ơn ban lớn lao như vậy, chúng ta đừng để cho mình bị lường gạt bởi những lời dụ dỗ của thế gian này; chúng ta phải sống đức tin và luôn giữ cho cái nhìn hướng đến những điều thiện hảo đang đợi chờ chúng ta trên trời. Thậm chí nếu chúng ta phải đau khổ, lời của thánh Phaolô Tông đồ sẽ an ủi chúng ta : "Thiên Chúa làm cho mọi sự đều sinh lợi ích cho những ai yêu mến Người, tức là cho những kẻ được Người kêu gọi theo như ý Người định" (Rm 8,28). Đau khổ sẽ qua đi, công đức sẽ được lưu lại, phần thưởng lớn lao sẽ thuộc về những ai yêu mến Thiên Chúa. Amen

G. Võ Tá Hoàng