Đức Lêô XIV là Tân Giáo hoàng

WHĐ (08/5/2025) - “Bình an cho tất cả anh chị em!” - đó là những lời đầu tiên của Đức Giáo hoàng Lêô XIV. Mật nghị Hồng y đã tuyển chọn Đức Hồng y Robert Francis Prevost làm Giám mục Rôma thứ 267.

Tuyên bố chính thức được công bố với dân chúng đang chờ đợi tại Quảng trường Thánh Phêrô bởi Đức Hồng y Trưởng Phó tế Dominique Mamberti:

Annuntio vobis gaudium magnum:

HABEMUS PAPAM

Eminentissimum ac reverendissimum Dominum Robertum Franciscum

Sanctae Romanae Ecclesiae Cardinalem Prevost

qui sibi nomen imposuit Leo XIV

Tôi loan báo cho anh chị em một niềm vui lớn lao:

CHÚNG TA ĐÃ CÓ GIÁO HOÀNG

Đức Hồng y rất đáng kính Robert Francis Prevost của Giáo hội Rôma thánh thiện,

ngài đã chọn cho mình tông hiệu là LÊÔ XIV 
 

Chỉ ít phút trước đó, từ ban công Phép lành của Đền thờ Thánh Phêrô, Đức Hồng y Mamberti đã long trọng tuyên bố Habemus Papam, công bố với thành Rôma và toàn thế giới rằng Đức Hồng y Robert Francis Prevost đã được tuyển chọn làm Đức Giáo hoàng Lêô XIV.

Lêô XIV – Vị Giáo hoàng thứ hai đến từ châu Mỹ

Robert Prevost, vị Giáo hoàng dòng Augustinô đầu tiên, nay là Lêô XIV, là Giáo hoàng thứ hai xuất thân từ châu Mỹ, sau Đức Phanxicô. Tuy nhiên, không giống như Jorge Mario Bergoglio người Argentina, Robert Prevost, 69 tuổi, đến từ Bắc Mỹ - cụ thể là Hoa Kỳ - và từng có nhiều năm truyền giáo tại Peru, trước khi được bầu làm Bề trên Tổng quyền Dòng Thánh Augustinô trong hai nhiệm kỳ liên tiếp.

Vị Giáo hoàng dòng Augustinô đầu tiên

Robert Francis Prevost sinh ngày 14 tháng 9 năm 1955, tại Chicago, Illinois, trong một gia đình có gốc Pháp và Ý (cha là Louis Marius Prevost) và Tây Ban Nha (mẹ là Mildred Martínez). Ngài có hai anh em trai: Louis Martín và John Joseph.

Ngài trải qua thời niên thiếu cùng gia đình và theo học tại Tiểu chủng viện Dòng Augustinô, rồi tại Đại học Villanova, bang Pennsylvania, nơi ngài tốt nghiệp Cử nhân Toán học và học thêm Triết học vào năm 1977.

Ngày 1 tháng 9 năm 1977, ngài gia nhập nhà tập của Dòng Thánh Augustinô (O.S.A.) tại Saint Louis, trực thuộc Tỉnh dòng Đức Mẹ Chỉ Bảo Đàng Lành (Our Lady of Good Counsel) tại Chicago, và tuyên khấn lần đầu ngày 02 tháng 9 năm 1978. Ngài tuyên khấn trọn đời vào ngày 29 tháng 8 năm 1981.

Ngài theo học thần học tại Liên hiệp Thần học Công giáo Chicago (CTU). Năm 27 tuổi, ngài được gửi đến Rôma để học Giáo luật tại Đại học Giáo hoàng Thánh Tôma Aquinô (Angelicum).

Tại Rôma, ngài được Đức Cha Jean Jadot - lúc đó là Chủ tịch Ủy ban Tòa Thánh về Đối thoại Liên tôn (nay là Bộ Đối thoại Liên tôn) - truyền chức linh mục ngày 19 tháng 6 năm 1982, tại Học viện Augustinô Thánh Mônica.

Ngài tốt nghiệp văn bằng Giáo luật cấp II (Licentiate) năm 1984, và đang chuẩn bị luận án tiến sĩ thì được gửi đi truyền giáo tại Chulucanas, Piura, Peru (1985–1986). Năm 1987, ngài bảo vệ thành công luận án tiến sĩ với đề tài: “Vai trò của Bề trên địa phương trong Dòng Thánh Augustinô”. Cùng năm, ngài được bổ nhiệm làm Giám đốc Ơn gọi và Giám đốc Truyền giáo của Tỉnh dòng Đức Mẹ Chỉ Bảo Đàng Lành tại Olympia Fields, Illinois (Hoa Kỳ).

Sứ vụ tại Peru

Năm sau đó, ngài gia nhập sứ vụ tại Trujillo, Peru, giữ vai trò giám đốc chương trình đào tạo chung cho các tập sinh Augustinô đến từ các hạt đại diện tông tòa Chulucanas, Iquitos và Apurímac.

Trong suốt 11 năm, ngài phục vụ tại đây với nhiều vai trò: Bề trên cộng đoàn (1988–1992), Giám đốc đào tạo (1988–1998), Huấn luyện viên các tu sĩ khấn trọn (1992–1998). Đồng thời, tại Tổng Giáo phận Trujillo, ngài là Đại diện Tư pháp (1989–1998) và Giáo sư Giáo luật, Giáo phụ học và Thần học luân lý tại Đại Chủng viện San Carlos y San Marcelo.

Song song, ngài còn đảm trách mục vụ tại giáo xứ nghèo Đức Mẹ Mẹ Hội Thánh, sau này trở thành Giáo xứ Thánh Rítạ (1988–1999), và là quản nhiệm Giáo xứ Đức Mẹ Monserrat từ 1992 đến 1999.

Năm 1999, ngài được bầu làm Bề trên Tỉnh dòng Đức Mẹ Chỉ Bảo Đàng Lành tại Chicago, và hai năm rưỡi sau, ngài được Tổng Tu nghị Dòng Thánh Augustinô bầu làm Bề trên Tổng quyền, và tái cử nhiệm kỳ hai vào năm 2007.

Giám mục Chiclayo, Peru (2015–2023)

Tháng 10 năm 2013, sau khi kết thúc nhiệm vụ tại Rôma, ngài trở về Chicago làm Giám đốc đào tạo tại Tu viện Thánh Augustinô, Cố vấn thứ nhất và Đại diện Tỉnh dòng, cho đến khi Đức Thánh Cha Phanxicô bổ nhiệm ngài ngày 3 tháng 11 năm 2014 làm Giám quản Tông tòa Giáo phận Chiclayo, Peru, đồng thời nâng ngài lên hàng Giám mục, hiệu tòa Sufar.

Ngài chính thức nhận giáo phận vào ngày 7 tháng 11, dưới sự chứng kiến của Khâm sứ Tòa Thánh James Patrick Green, và được truyền chức Giám mục vào ngày 12 tháng 12, lễ kính Đức Mẹ Guadalupe, tại Nhà thờ chính tòa Thánh Maria.

Châm ngôn Giám mục của ngài là “In Illo uno unum” — trích lời Thánh Augustinô trong bài giảng Thánh vịnh 127: “Dù chúng ta là nhiều, nhưng trong Đức Kitô duy nhất, chúng ta là một.”

Ngày 26 tháng 9 năm 2015, ngài được bổ nhiệm làm Giám mục chính tòa Chiclayo.

Năm 2018, ngài được bầu làm Phó Chủ tịch thứ hai Hội đồng Giám mục Peru, đồng thời là thành viên Hội đồng Kinh tế và Chủ tịch Ủy ban Văn hóa và Giáo dục.

Năm 2019, Đức Phanxicô bổ nhiệm ngài vào Bộ Giáo sĩ (13/7/2019), và năm 2020 vào Bộ Giám mục (21/11/2020). Ngày 15/4/2020, ngài được bổ nhiệm làm Giám quản Tông tòa Giáo phận Callao, Peru.

Tổng trưởng Bộ Giám mục

Ngày 30/1/2023, ngài được triệu hồi về Rôma làm Tổng trưởng Bộ Giám mục và Chủ tịch Ủy ban Giáo hoàng về Châu Mỹ Latinh, và được nâng lên hàng Tổng Giám mục.

Được vinh thăng Hồng y năm 2024

Ngày 30/9/2023, Đức Giáo hoàng Phanxicô vinh thăng ngài thành Hồng y trong Công nghị Hồng y, trao tước hiệu nhà thờ hiệu tòa Thánh Mônica. Ngài chính thức nhận nhà thờ ngày 28/1/2024.

Trong vai trò Tổng trưởng, ngài đã đồng hành cùng Đức Thánh Cha trong các Chuyến Tông du, và tham dự cả hai phiên họp của Thượng Hội đồng Giám mục lần thứ XVI về tính hiệp hành, tổ chức tại Rôma từ 04–29/10/2023 và 02–27/10/2024.

Ngày 04/10/2023, ngài được bổ nhiệm làm thành viên các Bộ: Bộ Loan báo Tin Mừng (Phân bộ Loan báo lần đầu và Các Giáo hội địa phương mới), Bộ Giáo lý Đức tin, Bộ Các Giáo hội Đông phương, Bộ Giáo sĩ, Bộ Tu sĩ và Tu hội đời sống Tông đồ, Bộ Văn hóa và Giáo dục, Bộ Văn bản Luật, Ủy ban Giáo hoàng về Quốc gia Thành Vatican.

Ngày 6/2 năm nay, Đức Giáo hoàng Phanxicô đã nâng ngài lên Hồng y Đẳng Giám mục, trao tước hiệu Giáo phận Ngoại ô Albano.

Khi Đức cố Giáo hoàng Phanxicô nhập viện tại bệnh viện Gemelli, Đức Hồng y Prevost đã chủ sự buổi lần chuỗi Mân Côi cầu nguyện cho ngài tại Quảng trường Thánh Phêrô ngày 03/3.
 

Chuyển ngữ: Hạo Nhiên