Kinh Thánh - Trang 9

Tôi lớn lên cùng với thực hành này hàng tháng, và việc Giáo hội kết hợp nó vào trong phụng vụ chính thức thật là một điều vừa thú vị vừa có đôi chút lạ lẫm – hơi lạ bởi vì cách phân chia mười điều răn theo Anh giáo khác với lễ nghi Latinh truyền thống của Công giáo. Hai cách phân chia khác nhau ra sao và lý do của chuyện này là gì? Chúng ta sẽ bàn thêm sau.

Các cộng đoàn Kitô giáo đầu tiên đã gặp phải nhiều cơn khủng hoảng. Có khủng hoảng gắn liền với tình trạng nội bộ. Có khủng hoảng do các yếu tố ngoại tại, chẳng hạn như mối liên hệ với Do Thái giáo – đưa đến sự tách rời – và những xung đột với quyền lực chính trị. Trong bài này, cha Daniel Cadrin, O.P.,  tập trung vào những khủng hoảng nội bộ để thấy được điều gì đã giúp tháo gỡ được những nút thắt – hay ít ra cho phép hạ nhiệt vấn đề trong một thời gian – để soi sáng cho chúng ta về lối đi ra của cơn khủng hoảng đại dịch.

Miriam là mẫu gương cho các nữ ngôn sứ. Dù không biết được nguồn gốc của tên bà, song truyền thống Do Thái cũng đưa ra hai khả năng. Trước hết, nó có thể xuất phát từ một từ tiếng Hípri có nghĩa là “cay đắng”, phản ánh việc Miriam sinh ra trong nô lệ (xem Xh. 1,14). Cái tên cũng có thể đến từ một từ Do Thái khác có nghĩa là ”phản loạn”.

Tin Mừng Matthêô chủ yếu được gởi cho các Kitô hữu xuất phát từ Do Thái giáo, đã khiến các độc giả của mình ngạc nhiên khi làm bật lên đức tin của một người ngoại quốc. Ngay cả Đức Giêsu cũng thán phục đức tin của viên sĩ quan quân đội Rôma đang thống trị người Do Thái! Phân tích bản văn cho thấy đây không đơn thuần chỉ là một cuộc chữa lành từ xa nhưng còn nhấn mạnh đến sự nhận biết Đức Giêsu là sứ giả của Thiên Chúa. Nhận xét này mời gọi chúng ta suy tư về tình trạng của những người khách lạ và về những cách thế sống đức tin khác nhau của họ.

Sách đầu tiên của Kinh Thánh là cuốn nào? Nếu bạn trả lời là Tin Mừng Gioan thì bạn đã không đi quá xa lắm đâu bởi vì Tân Ước có thể được đọc như một cuốn Sáng Thế Ký mới. Đây là trình thuật tạo dựng mới, với Ađam và Evà của riêng mình, vườn địa đàng và cây trái cũng như những dòng nước nguyên thủy của mình.

Bản dịch mà chúng ta thường nghe dựa vào góc độ chú giải của người dịch. Trong trường hợp này, đây là một bản văn thuật lại những lời được nói bằng tiếng Aram, ghi lại bằng tiếng Hy Lạp và dịch sang tiếng Latinh trước khi sang tiếng phổ thông (tiếng Việt chẳng hạn). Vì thế có nguy cơ chuyển biến ý nghĩa. Cho nên, thật quan trọng để tìm lại bản văn gốc và đọc lại nó với cái nhìn mới. Đưa một cái nhìn khác vào trong một bản văn mà ta thuộc nằm lòng đòi hỏi phải nhiều nỗ lực.